Politici zijn net mensen

"Wat zij in het formaat ziet, formatie. En als dat zooitje beschimmelde draaikonten na 3 maanden nog geen akkoord heeft, zal de koningin haar haar losgooien en uitroepen: vooruit met de geit, je leeft maar 1 keer. Wij van de tegenpartij zullen dan uiteindelijk op het bordes verschijnen", aldus F. Jacobse, toen erevoorzitter van de tegenpartij. De huidige ontwikkelingen op en rond het Binnenhof doen soms denken aan deze sketch van Koot en Bie vele jaren geleden. Het is voor te stellen dat de koningin gek wordt van al het gekonkel en geruzie. Water bij de wijn doen om in het landsbelang snel tot een akkoord te komen, is blijkbaar erg lastig voor politici. Eens te meer blijkt dat politiek in eerste instantie om macht gaat en pas in tweede instantie om een goede inrichting van de samenleving en het oplossen van de huidige maatschappelijke problemen. De vraag is dan: kunnen we dat de politici aanrekenen of is dit langdurige proces inherent aan het systeem in het algemeen en de verkiezingsuitslag in het bijzonder. Ik neig naar het laatste. In de economische wetenschap is de vooronderstelling dat mensen vooral uit eigenbelang handelen. In de politiek is dat niet anders. Politici willen macht vergaren om op hun manier de samenleving in te kunnen richten. In die zin probeert een politicus macht te vergaren zoals een ondernemer een klant of opdracht probeert binnen te halen. In beide gevallen proberen ze de concurrent te slim af te zijn en in beide gevallen gaat dat er niet altijd even eerlijk aan toe. En in de sport wordt ook regelmatig de trucendoos opengetrokken om maar het gewenste resultaat te behalen. Oftewel, niets menselijks is politici vreemd. Waarom dan dat disproportioneel vele gekanker op politici? Ten eerste omdat elke kleine ontwikkeling- en vooral elke misstap- in de politiek enorm wordt uitvergroot in de media. Maar wat nog schadelijker is voor het imago van politici is dat zij alleen door macht te verwerven maatschappelijke veranderingen kunnen realiseren. Daardoor lijkt het vaak alsof zij alleen maar met machtsspelletjes bezig zijn en onvoldoende het algemene belang voor ogen houden. In het bedrijfsleven vechten ze elkaar ook voortdurend de tent uit, maar daar zit de media veel minder op. Kortom, het gekanker op politici mag dan vaak terecht zijn, maar bedenk dan wel in welke context zij moeten opereren en wat zij uiteindelijk willen realiseren. En vooral dat zij soms typisch menselijke trekjes vertonen, zoals met trucs en foefjes resultaten behalen.

Het doel heiligt de middelen

Nederland wilde ten koste van alles wereldkampioen voetbal worden. Het team geloofde heilig in de professionaliteit van het provoceren van de tegenstander. Al zo vaak was het Nederlands elftal op een groot toernooi in schoonheid gestorven. Ditmaal keken we wel beter uit: tegenstander provoceren, scheidsrechter bewerken, het mocht allemaal om maar de heilige missie te volbrengen. Maar die missie is niet geslaagd. En in tegenstelling tot in 1974 en misschien ook wel 1978 heeft het Nederlands elftal nu niet alleen de finale verloren, maar is ook de reputatie van de nederlandse voetbalschool geschonden. We waren niet meer die naieve romantici die prachtig voetbal speelden, maar de in een gemene wereld volwassen geworden kerels voor wie het resultaat het enige is dat nog telt. Voor het oog van de hele wereld gaf Nigel de Jong zijn opponent een doodschop en speelde Marc van Bommel voortdurend op het randje en erover. We zijn weliswaar tweede geworden, maar hebben heel veel aan goodwill verloren. Waar nu nog altijd vol lof gesproken wordt over de teams van Frankrijk en Brazilie in 1982 en Nederland in 1974 (teams die toen niets wonnen), daar zal over 4 jaar al niemand buiten Nederland het meer hebben over dit Nederlands team. Ook niet als ze de finale gewonnen hadden? Nee, of dan hooguit in negatieve zin. Wat is het dan waard om in de boeken als wereldkampioen bijgeschreven te worden, kun je je afvragen. Slechts voor de statistieken? En voor het historische volksfeest achteraf? Dat brengt de mensen in vervoering, maar wel met de wetenschap dat de overwinning eigenlijk gestolen is. Truth is a daughter of time. Na verloop van tijd staat de echte winnaar toch wel op in de publieke opinie. Dat is niet romantisch, maar realiteit. Dus laat het Nederlands elftal voortaan zichzelf zijn en de wereld laten zien hoe goed we werkelijk zijn.

De euro staat onder druk nu landen als Griekenland er dubieuze begrotingen op na blijken te houden. Toen de Europese muntunie tot stand kwam, zijn er criteria vastgesteld waar landen aan moeten voldoen. Zoals de staatsschuld mag niet meer dan (ik geloof) 60 procent van het bruto nationale product bedragen en het begrotingstekort mag niet meer dan 3 procent zijn van het bnp. De vraag is wie wat voor sancties er op staan als landen zich niet aan deze criteria houden. Straf je een land in nood dan zal dat land volgende keer nog meer moeite hebben om aan de criteria te voldoen. Maar regels niet handhaven is ook vaak een slechte optie. Dat blijkt nu dus. Wat te doen: Griekenland uit de muntunie? Of extra steun? Het is kiezen uit twee kwaden. Griekenland uit de muntunie zou de economische situatie in het land nog verder verslechteren. Maar extra steun betekent dat de eerdere afspraken niet nagekomen worden, waardoor de geloofwaardigheid van de muntunie wordt aangetast. Een derde, en beste, alternatief is het deze keer door de vingers zien en redden wat er te redden valt. Op voorwaarde dat er heel dudelijke afspraken worden gemaakt mocht dit nog een keer voorkomen. De muntunie is nog jong en vertoont af en toe nog kinderziektes. Maar een kind gedijt vooral bij het stellen van grenzen. Alleen door het stellen van grenzen kan de muntunie tot wasdom komen. Een volwassen muntunie heeft die grenzen dan zowel letterlijk als figuurlijk niet meer nodig. Dus Europese commissie of beter gezegd regeringsleiders van de lidstaten: laat de muntunie weer opstaan na deze val en spreek de verantwoordelijken voor deze val streng doch rechtvaardig toe. Met opgeheven vinger dat er wat zal zwaaien als het nog een keer gebeurt.

Mijn eerste post

Hoewel al vaak als ghostwriter op blogs geschreven, is het nu de eerste keer op persoonlijke titel. Nou ja, met een schuilnaam dan. Maar het zijn wel mijn meningen en niet die van de CEO van een grote onderneming. Mijn eerste indruk: leuk, ga ik vaker doen. Doe dit vooral voor mezelf, maar ook met de wetenschap dat je je ziel op straat legt. Maar goed, ik ben van plan om vooral over opmerkelijke feiten in het nieuws te schrijven. Of zaken waar ik me in mijn persoonlijke leven over verbaas.